Ar bed o treiñ

ABTpodkastFurchal a ra Laetitia a-gleiz hag a-zehoù a benn diskoachañ keleier diroll ar bed o treiñ.kronik-ABT

Bronnou-mor o zreid er skorn

Ur spesad bronnoù-mor a zo bet diskoachet gant ar skiantourien : «Edwardsiella andrillae», hag o doare-bevañ zo pell-mat eus ar pezh a anavezer dija war ar bronnoù-mor all. Ha c’hoazh. Ne ouier ket c’hoazh kalz a draoù diwar o fenn. Un taol chañs, un taol degouezh eo an diskoachadenn-se, ha n’eo ket bet graet gant skiantourien a zo o zachenn-studi ar plant.

Ar Platt

Petra eo ar Platt, ar yezh komzet gant muioc’h evit tri milion a vrazilianiz? Ar Platt a gav he orinoù e istor ar germaned, ha resisoc’h e Bro Vozel. An eil yezh komzet e Brazil eo goude ar portugaleg. Ur souezhadenn e c’hell bezañ da galz. Komzet ‘vez gant tri milion a dud enne, met gwelloc’h c’hoazh, komprenet gant e-tro 10 milion a vrazilianiz. Pa reer ar gont-se ‘ra eus ar Platt eil yezh Brazil.

Amazionia an henvroidi

Korvoet eo koadeier Amazonia abaoe muioc’h evit 2 000 vloaz. Graet e veze ivez gant ar pobloù kentañ. Ar studiadenn nevez deuet er-maez war ar c’horvoiñ-se a chench hor sell ouzh ar c’hoadeier kentañ : ne oant ket betek degouezh an droc’herien goad en XIX hag en XXvet kantved, lec’hioù (dinamm), laosket gouez gant an henvroidi. E-touez dezrevelloù Akademiezh amerikan ar Skiantoù emañ ar studiadenn-se.

Merc’hed ar bed

D’an 8 a viz Meurzh e oa bet galvet merc’hed un hanterkant bro bennak er bed da baouez gant o labour en o embregerezh pe er gêr. Evit merkañ an taol kreñv, dres da zevezh etrevroadel ar stourm evit gwirioù ar merc’hed. Evit ar wezh kentañ ‘oa aozet ar vanifestadeg-se a unvouezh etre kalz a aozadurioù dre ar bed. Evit bevañ un devezh hep ar maouezed. Evit diskouez ar pezh a ra en tiegezh, en embregerezhioù, er familhoù, er gevredigezh, en ekonomiezh, pa goller ar merc’hed e-pad un nebeut eurioù.